1. Որտե՞ղ է գտնվում Հայկական լեռնաշխարհը:
 Գտնվում է Առաջավոր Ասիայում՝ Իրանական և Փոքրասիական սարահարթների միջև։

2.Որտե՞ղ է գտնվում Հայաստանի Հանրապետությունը:
Հայաստանի Հանրապետու­թյունը գտնվում է Հայկական լեռնաշխարհի հյուսիսարևելյան մասում՝ Հարավային Կովկասում։

3.Ո՞ր լեռն է գտնվում Հայաստանի Հանրապետության կենտրոնական մասում։
Արագածը’ Հայաստանի Հանրապետության ամենաբարձր լեռը: 

4.Թվարկեք մեր երկրով հոսող գետերը:
Դրանց միջև հոսում են Հրազդանը, Որոտանը, Դեբեդը, Քասախ և այլն։

5.Ի՞նչ օգտակար հանածոներով է հարուստ Հայաստանի ընդերքը:
Հայաստանում կա բրոնզ, ոսկի, երկաթ։

6. Ի՞նչ գիտեք Հայաստանի շինանյություների մասին։
Մեր երկիրը հարուստ է նաև շինանյութերով: Արժեքավոր են բազմերանգ տուֆի, բազալտի, գրանիտի, մարմարի հանքավայրերը:Երևանը կոչվում է վարդագույն քաղաք, որովհետև շենքերը և տները պատրաստում են վարդագույն տուֆից։

7. Թվարկեք Հայաստանի խոշոր քաղաքները, դրանց բնորոշ ի՞նչ առանձնահատկություններ կարող եք նշել:
Երևան, Գյումրի, Վանաձոր։

Հայաստանի Հանրապետության մայրա­քաղաքը Երևանն է: Իր մեծութ­յամբ հանրապետության երկ­րորդ քաղաքը Գյումրին է: Այն Հայաստանի հին քաղաքներից է, որտեղ պահպանվել են դեռևս պատմաճարտապետական ար­ժեք ունեցող կառույցներ: Գյում­րին նշանավոր է իր յուրօրինակ հումորով:Փամբակ գետի անտառա­պատ հովտում է գտնվում հան­րապետության երրորդ քաղաքը՝ Վանաձորը:

8. Թվարկեք Հայաստանի Հանրապետության մարզերը։
Արագածոտն-Աշտարակ, Արարատ-Արտաշատ, Արմավիր-Արմավիր, Գեղարքունիք-Գավառ, Լոռի-Վանաձոր, Կոտայք-Հրազդան, Շիրակ-Գյումրի, Սյունիք-Կապան, Վայոց Ձոր-Եղեգնաձոր, Տավուշ-Իջևան

9. Ո՞ր մարզն է, որ սահման չունի հարևան երկրների հետ:
Կոտայք

10. Որ մարզն է որ ունի համանուն մարզկենտրոն։
Արմավիր

11. Թվարկեք Հայաստանի Հանրապետության հարևան երկրները։
Թուրքիան, Վրաստանը և Իրանը։

12. Ի՞նչ է դարը։
100 տարին մեկ դար է։

13. Ի՞նչու են 5-րդ դարը համարում Ոսկեդար։
405թ․ Մեսրոպ Մաշտոցը ստեղծել է Հայկական տառերը։

14. Ո՞ր թվականին է եղել գրերի գյուտը։
405 թվականին։

15. Ո՞ր գիրքն է առաջինը թարգմանվել հայերեն։
Աստվածաշունչ։

Ես իմ արձակուրդը անցկացրել եմ Կիպրոսում։ Մայրիկս, տատիկս և ես։ Այնտեղ տաք էր։ Ամեն առավոտ արթնանում էինք, նախաճաշում և գնում ծով լողալու։ Գնացել էինք մեկ շաբաթով։Նաև ես գնացի հին գյուղ, անունը Լեֆկարա։ Այնտեղ գնեցի հուշանվերներ։ Աշնանը Կիպրոսում աշնան պես չէր, տաք էր, ծառերը կանաչ էին, տերևատափ չկար, քամի չկար։ Այդ պատճառով ես չկարողացա այս անգամ ներկայացնել ու խոսել աշնանային Երևանի մասին։ Այս աշունը տարբերվեց նախորդներից։

Հայ ժողովրդի անցած պատմական ուղու շատ կարևոր հատվածն է 5-րդ դարը, որն անվանում են Ոսկեդար։ Հենց այս դարում տեղի ունեցան հայող պատմության մեջ վիթխարի նշանակություն ունեցող դեպքեր։ Առաջին հերթին ՝ հայոց գրերի գյուտը։

Հայոց գրերը ստեղծողը Մեսրոպ Մաշտոցն է։ Իր գործում Մեսրոպ Մաշտոցը միայնակ չէր․ նրա անբաժան համախոհն ու ընկերն էր Հայոց կաթողիկոսը ՝ Սահակ Պարթևը։ 5-րդ դարի սկզբին ՝ 405 թվականին, Մեսրոպ Մաշտոցին, Սահակ Պարթևին և Վռամշապուհ թագավորին հաջողվեց իրականցնել այբուբենի ստեղծման կարևոր գործը․․․

Յուրաքանչյուր ժողովրդի կյանքում հսկայական դեր ու նշանակություն ունի սեփական գրի գոյությունը։ Դա ազգի գոյատևման կարևոր նախապայմանն է։

Մեսրոպ Մաշտոց
Մ. Մաշտոցը ծնվել է 361 թվականին, Տարոն գավառի Հացեկաց գյուղում: Տիրապետում էր հունարենին, պարսկերենին, ասորերենին, վրացերենին։
Թեև քրիստոնեությունը Հայաստան մուտք է գործել առաջին դարում և 301 թ. դարձել պետական կրոն, բայց ժողովրդի զգալի մասը միայն  ձևականորեն էին քրիստոնյան, երկրում եղած  գրքերը հունարեն կամ ասորերեն էին, ժամերգությունները և ծեսերը կատարվում էին ժողովրդի համար անհասկանալի այդ լեզուներով։ Մաշտոցը Աստվածաշունչը բոլորի համար կարդալիս անմիջապես բանավոր թարգմանում էր հայերեն՝ ժողովրդին հասկանալի դարձնելու համար։ Ժողովուրդը կարծես ձուլվում էր, ոչնչանում, քանի որ չուներ իր սեփական գիրը: Այդ ժամանակ էլ Մ. Մաշտոցը հասկացավ, որ հարկավոր է ունենալ սեփական  գիրը, թարգմանել գրականությունը հայերեն:  Այդ պատճառով էլ իր աշակերտների հետ մեկնեց Եդեսիա, մի քանի տարի ուսումնասիրություններ կատարելուց հետո,  405թ. վերադարձավ հայրենիք, Վաղարշապատ/այժմյան Էջմիածին/: Նրան մեծ շուքով են ընդունում: Առաջին գիրքը, որը նա թարգմանում է հայերեն՝ Աստվածաշունչն է/ որը նաև անվանում են Թարգմանությունների Թագուհի/: Գրերի ստեղծումից հետո, մեծ թափով սկսվում է թարգմանական գործընթաց, շատ գրքեր են թարգմանվում:  Եկեղեցիները դառնում են դպրոցներ, որտեղ սկսում են սովորացնել հայերեն: Առաջին հայատառ նախադասությունը Աստվածաշնչից էր, Սողոմոնի առակներից՝ «ճանաչել զիմաստութիւն եւ զխրատ, իմանալ զբանս հանճարոյ», որը նշանակում  էր՝ ճանաչել իմաստությունը և խրատը, իմանալ հանճարի գործերը:
Այսպիսով հայերը ունենում են գիր և գրականություն իրենց լեզվով՝ հայրերեն: Մաշտոցյան այբուբենը եղել է   36 տառանի, և, օ, ֆ տառերը ավելացել են հետագայում: Հայոց այբուբենը ունի նաև թվային աժեք՝ օրինակ Ա-1, Բ-2, Ժ-10….  Մեսրոպ Մաշտոցին անվանում են նաև առաջին ուսուցիչ: Նրա հայնտի աշակերտն էր Կորյունը, որն էլ գիրք է գրում իր սիրելի ուսուցչի մասին՝ «Վարք Մաշտոցի» անվանումով: Մաշտոցի անունով է մեր Մատենադարանը, որի հենց մուտքի մոտ տեղադրված են Մաշտոցի և Կորյունի արձանները:

Հարցեր և առաջադրանքներ

1. Ի՞նչու են 5-րդ դարը անվանում Ոսկեդար։
   Հենց այս դարում տեղի ունեցան հայող պատմության մեջ վիթխարի նշանակություն ունեցող դեպքեր։ Առաջին հերթին ՝ հայոց գրերի գյուտը։
   
2. Ձեր կարծիքով ՝ ինչո՞ւ է ժողովրդի անհրաժեշտ սեփական գիր ունենալ։
   Իմ կարծիքով անհրաժեշտ սեփական գիր ունենալ, որպեսզի մարդիկ նայեն և հիշեն մեր այբուբենը և պատմությունները։
3. Շարունակե՛ք հետևյալ միտքը․

Մեսրոպ Մաշտոցի կատարած գործն անգնահատելի է, քանի որ նա ստեղծել է հայոց գրերը, որով օգնել է, որ հայ ազգն ունենա իր դեմքը և չձուլվի մյուս ազգերին։

1․ Ի՞նչ է պատմությունը, և ինչո՞ւ է անհրաժեշտ այն լավ իմանալ:

Հին ձեռագրեր, նկարներ, իրեր: Այդ ամենը մեզ պատմում է մեզանից շատ առաջ ապրած մարդկանց, անցյալում տեղի ունեցած իրադարձությունների, ստեղծված արժեքների մասին: Այդ ամենը մեր պատմությունն է: Պատմությունն օգնում է, որպեսզի սխալներ թույլ չտանք այսօր և ճիշտ կառուցենք մեր ապագան: 

2. Ւ՞նչ է դարը:
100 տարին 1 դար է։

3. Ինչպե՞ս է ընդունված կատարել տարիների հաշվումը:
Ինչպես աշխարհի շատ երկրներում, այնպես էլ մեր երկրում ընդունված է տարիների հաշվումը սկսել Հիսուս Քրիստոսի ծննդից։

4. Դու ո՞րերորդ դարում ես ծնվել:
Ես ծնվել եմ 21-րդ դարում։

Լրացուցիչ աշխատանք

Որ դարին են պատկանում հետևյալ պատմական թվերը՝

66թ.-1-ին դար
301թ.-4-րդ դար
2019թ.-21-րդ դար
405թ.-5-րդ դար
451թ.-5-րդ դար
1031թ.-11-րդ դար
1890թ.-19-րդ դար
1900թ.-20-րդդար
678թ.-7-րդ դար
980թ.-10-րդ դար
760թ.-8-րդ դար
540թ.-6-րդ դար